ميرزا احمد ميرزا خداوردى
64
اخبارنامه ( تاريخ تالشان از سلطنت نادرشاه تا سلطنت محمدشاه قاجار ) ( فارسى )
[ مير مصطفى خان ] كه به قرار بيست سال بلكه اضافه « 1 » در طالش حكومت خودسرى نمود تا اينكه فتحعلى شاه قاجار كمفرصت و سست « 2 » پيوند از همه طرف كار خودش را مستحكم نمود ، كمكم به فكر مصطفى خان افتاده ، يك دفعه از راه مودّت و مهربانى متوقع نمود ، بايد مصطفى خان از اولادان از جمله ذكور و اناث فرستاده در طهران بوده باشند تا شدت اطمينان رو به تزايد نهاده شود و مصطفى خان يك نفر برادر خود معه همشيرهء آن پسره بر سبيل غلامى و كنيزى روانهء دربار شاهى نمود و چندان از ميان نرفت [ كه ] همان پسره را با همشيرهاش كشتند [ و ] چنان جورق « 3 » كردند [ كه ] هواى شهر طهران بسيار غليظ « 4 » و منقلب « 5 » بود ، با مزاج ايشان سازش نكرد ، آنها وفات كردند . گويا همه جوروق « 6 » و افسانه بود . و بعد از آن فتحعلى شاه كماعتقاد ، وزير خود را كه ميرزا ابوالقاسم بزرگ كه وزير كل ايران « 7 » مىبود ، بر سبيل خواستگارى « 8 » نزد مير مصطفى خان روانه نمود كه مصطفى خان با من خويشى بكند . جهت مير مصطفى خان يك دخترى « 9 » بود اسمش بيگم آقا . گويا در جميع دارالدنيا مثل او وجيهه نبود و نخواهد شد ، اما در سن هفت ساله بود كه او را جهت محمد على شاه [ كه ] خلف ارشد فتحعلى شاه بود ، نامزد كردند . ميرزا ابوالقاسم با كمال خوشحالى مراجعت كرد ، رفت . چندانى نكشيد چنان تكليف كرده شد كه مير مصطفى خان همان دخترهء « 10 » خود را روانهء طهران كند ، آنقدر در طهران بماند تا اينكه بزرگ شود ، جهت او در طهران عروسى شود و مير مصطفى خان از اين معنى اباء و امتناع نمود ، راضى بر اين تكليف شاق نگشت و جميع كدخدايان محالات طالش را فراهم نمود . به قرار سه « 11 » ماه در لنكران در مصلحتخانه مصلحت
--> ( 1 ) . مدت حكومت مير مصطفى خان كمتر از بيست سال بود . ر . ك . به كتاب « تالشان » . ( 2 ) . در نسخه « سوست » . ( 3 ) . شايعه . ( 4 ) . در نسخه « قليز » . ( 5 ) . در نسخه « منقليب » . ( 6 ) . در نسخه به دو صورت « جورق » و « جوروق » آمده است . ( 7 ) . ميرزا عيسى فراهانى ، وزير عباس نايب السلطنه بود . ( 8 ) . در نسخه « خواستهگارى » . ( 9 ) . در نسخه « دوخترى » . ( 10 ) . در نسخه « دوختره » . ( 11 ) . در نسخه « 3 » .